Enciklopedio de Esperanto

Enciklopedio de Esperanto

Redaktis:

L. Kökény kaj V. Bleier

La lingvo-fakon:

K. Kalocsay

Iniciatinto-ĉefredaktoro:

I. Ŝirjaev

Unua eldono

1933

Literatura Mondo, Budapest

Kunlaborantaro

Adams W. G., Seattle (Usono).

Agricola G., Genčve

Arnessen Arne, Oslo

Atanasov D. Atanas, Sofia

Balkányi Pál, Budapest

Baranyai Imre, Budapest

Bastien Louis, Paris

Behrendt Arnold, Berlin

Bennemann Paul, Leipzig

Bruin Gerrit Panlus, Enschede (Ned.)

Batler Montagu Christie, London

Capdevila Eduard, Barcelona

Chavet Gabriel, Lille

Carreira Saldanha Jorge, Lisboa

Domingues Carlos, d-ro, Rio de Janeiro

Dreher Leopold, d-ro, Krakow

Facchi Gaetano, Brescia (It.)

Flageul Pierre, Issy (Franc.)

Friis Lorenz, Aabyhöj (Dan.)

Grosjean-Maupin Emile, Nice

Heilskov Christian, Aarhus (Dan.)

Indra Talivaldo, Riga

Isbrücker Julia, Den Haag

Johnson Wilfred B., Birmingham

Kamaryt Stanislav, d-ro, Bratislava

Karczag György, Budapest

Kawasaki Naokazu, Osaka

Kenn Won, d-ro, Canton

Kreuz Robert, Genčve

Kuwahara Tosihido, Osaka

Lappi Lauri Ilmari, Riistina (Finn.)

Nekrasov Nikolaj Vlad., Moskva

Nylén Paul, Stockholm

Ossaka Kenĵi, Tokio

Page William Main, Edinburgh

Pfeffer Emil, d-ro, Wien

Redondo Fernando, Madrid

Róbin Wilhelm, d-ro, Warszawa

Rollet de l’ Isle M., Paris

Sakaria Hillar, Tallinn

Seppik Henrik, Tallinn

Simon Otto, Wien

Solzbacher Wilhelm, d-ro, Lŭcembourg-Eich

Stamatiadis Anakreon, d-ro, Athen

Stancliff Fenton, Acron, (Usono)

Stefanĉiĉ Jakob, d-ro, Beograd

Steiner Hugo, Wien

Stroele Georges, Neuchatel (Svis.)

Szilágyi Ferenc, d-ro, Budapest

Takács József, d-ro, Nagymaros

Tarnow Paul, Düsseldorf-Oberkassei

Thomson L.E. Pymble, (Aŭstralio)

Totsche Lajos, Budapest

Venture Alec, Mitcham (Brit.)

Waringhien Gaston, Lille

Wiesenfeld Edvardo, Warszawa

Zon Wigbertus van, Reusel (Ned.)

La lingvan fakon redaktis:

K. Kalocsay, d-ro, Budapest.

Verkis artikolojn aŭ donis valorajn konsilojn:

Azorin Francisco, Cordoba (Hisp.)

Baghy Gyula, Budapest

Banham Reginald, Melbourne

Bánó Miklós, d-ro, Budapest

Barcelo A. Juan, Palma de Mallorca

Berger Amalie, Wien

Butkus Vladas, Kaunas

Bünemann Oscar, Hamburg

Cachon Hector, Eaubonne (Franc.)

Cogen Léon, Ninove (Belg.)

Csutak Ferenc, Budapest

Cang Soktaj, Seoul (Koreujo)

Debronwere Gerard, Kortryk (Belg.)

Dresen Hilda, Tallinn Filliatre Petro, Paris

Filliâtre Roberto, Paris

Fischer Henriko, Bucuresti

Godek Ivo, Zagreb

Habert J., Oujda (Maroko)

Hájek Frantyŝek, Praha

Halka László, Budapest

Hübner Paul, Quedlinburg (Germ.)

Jagoda Mauricio, La Ceiba (Honduraso)

Johanson John, Stockholm

Klimas A., Kaunas

Krestahov Ivan H., Sofia

Kürsteiner Hans, Sankt Gallen (Svis.)

Laĥovicki Pinhas, Jerusalem

Lanti Eŭgeno, Paris

Litauer Józef, Warszawa

Major Jozefo, Kameoka (Jap.)

Marks Muto, (Jap.)

Mc. Cormick F.R.A., Dublin

Mihalik Jozsef, Budapest

Morariu Eugenia, Cluj (Rum.)

Morariu Tiberio, Örebro (Sved.)

Mudrak Walter, Wien Nebenzahl Karl, Wien

Nikolov Atanasov, Sevlievo (Bulg.)

Pino Andres, Valencia

Rodriguez M.C., Mexiko

Sepulveda Cuadra L.E. Santiago

Sidlovskaja M. (Rusl.)

Sindo-Seitaro, Osaka

Teuchner Paul, Leipzig

Weinhengst Hans, Wien

Yelland Ernest Edward, Aspremont (Franc.)

Yoxon Geo. H., Heswall (Brit.)

Zamenhof Lidja, Warszawa

Zauner Jozef, Timiŝoara (Rum.)

La nomoj de multaj helpantoj aŭ konsilantoj troviĝas ĉe fino de la artikoloj.

Kliŝojn kaj fotojn afable pruntedonis:

Universala Esperanto-Asocio, Genève.

Int. Cseft-Instituto, Den Haag.

Internacia Esperanto-Muzeo, Wien.

Heroldo de Esperanto, Köln.

Brita Esperanto-Asocio, London.

Schuck, Fritz, Bremen

Ellersiek, Friedrich, Berlin

kaj multaj aliaj.

Antaŭparolo

«Manko en nia literaturo de informlibro, kie Esperantistoj, precipe kursgvidantoj kaj kursanoj, povus senpene kaj rapide trovi koncizajn kaj ĝustajn sciigojn, necesajn al ili pri kio ajn rilatanta al la Esperanto-movado, kie estus koncentrigitaj kaj eternigitaj biografiaj notoj pri kiel eble plej multaj memorindaj agantoj de la movado, kaj cet., igis min entrepreni tiun ĉi malfacilan taskon, al kies plenumo mi dediĉis tutajn jarojn da laborado.» Tiujn vortojn ni legas en la antaŭparolo (apr. 1930) de Ivan Ŝirjaev, kiu en 1931 sendis sian laboraĵon al Literatura Mondo en sep malgrandaj kaj unu granda manskribitaj kajeroj. Tiu ĉi materialo estis la kerno kaj elirpunkto de la Enciklopedio de Esperanto kaj Ivan Ŝirjaev (mortinta en 1933), el kies artikoloj ni uzis multajn por la nova verko, fariĝis pro sia iniciato ĝia ĉefredaktoro. Estas dolore bedaŭrinde, ke li ne povis ĝisvivi la disbranĉiĝon de la arbo, kiu kreskis el la nobla semo de lia valora iniciato. Ni kredas, ke la verko ne malinde gardos lian karan memoron.

Dum la plivastigo de la Ŝirjaeva bazo, la celdifino multe plilarĝiĝis. En 1931 ni jam antaŭvidis ĉirkaŭ 440 paĝojn da teksto kun 3000 literoj paĝe kaj 200 paĝojn da bildmaterialo. La unua paŝo estis la varbo de kunlaborantoj. Pri ĝi ni tiom sukcesis, ke ni povas nomi la Enciklopedion la sola verko, pri kiu kunlaboris anoj de ĉiuj tendencoj en nia movado. Sed ĉi tiu sukceso samtempe pli kaj pli kreskigis la pagonombron, tiel ke post laboro de tri jaroj, la redaktoroj liveris al la eldonejo tekston por 640 paĝoj kun po 4200 presliteroj kaj bildmaterialon por ĉirkaŭe 300 paĝoj. — Pli ol la duoblon de la antaŭfiksita amplekso! — Dank’ al tio, la verko nun estas ne nur simpla manlibro por elementaj bezonoj, sed verko taŭga ankaŭ por pli altaj pretendoj de propagandistoj, literaturistoj, lingvistikemuloj. Ĝi etendiĝis sur ĉiuj kampoj de la E-a vivo: movado, lingvo, literaturo.

Pri la grandega laboro de redakto orientu, ke la redaktoroj skribis dum tri jaroj plurajn milojn da leteroj (el kiuj cetere ne malgranda parto ne ricevis respondon), tiel ke por la afrankado de leteroj kaj cirkuleroj la eldonejo elspezis sume kaj ronde 800 frankojn svisajn.

Oni povas demandi, ĉu la Enciklopedio do estas kompleta? Nu, oni pripensu, ke neniu Enciklopedio povas kontentigi dezirojn ĉiuflankajn. Kaj oni ne forgesu, ke tiu ĉi verko estas la unua en sia speco; tia tasko havas malfacilojn nevenkeblajn per unu salto. Do, kiu havas la pasion serĉi mankojn, tiu ja trovos tiajn certe.

Intenca manko estas, ke ni ne pritraktis vaste aliajn lingvojn artefaritajn, sed prezentis ilin nur skize kaj tute ne komplete. La verko ja estas ne enciklopedio de mondolingvoj, sed Enciklopedio de Esperanto.

Mankhava estas la bildmaterialo, kvankam ĝi entenas kvanton ne troreblan en ĉiuj gazetoj, historiaj libroj kaj albumoj kune. Tamen, ĝi ŝajnas ankoraŭ nekontentiga. Dua eldono, espereble baldaŭa, certe pliperfektiĝos ĉi-rilate.

Oni povus riproĉi, ke la amplekso de artikoloj ofte ne estas proporcia, ekzemple kelkaj landoj aŭ personoj estas pli koncize prezentitaj ol aliaj eble pli gravaj. Ties kaŭzo estas, ke diversaj kunlaborantoj diverskvante transpasis la limojn de amplekso fiksita al ili, kaj, se la artikolo estis interesa, ni ne volis ĝin kripligi por malpli gravaj konsideroj. Aliflanke, se la kunlaboranto ne transpasis la limojn (kiel ekz. en la artikoloj pri Britujo), liaj artikoloj nun relative ŝajnas tro mallongaj. La longo de la artikolo do tute ne mezuras la gravecon de temo aŭ persono.

Malgraŭ zorga serĉado kaj kribrado, eble ...

Быстрая навигация назад: Ctrl+←, вперед Ctrl+→